[ad_1]
\n<\/p>\n
\u0130\u015fletmeler zaman zaman kendi \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 olmayan, ba\u015fka i\u015fletmelerin bordrosuna dahil \u00fccretlilere, ald\u0131klar\u0131 hizmet nedeniyle \u00f6deme yapabiliyor.<\/p>\n
Yayg\u0131n olarak kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan iki \u00f6rnek uygulamay\u0131 a\u015fa\u011f\u0131da de\u011ferlendirece\u011fim. \u00d6rnek uygulamadan birincisi, bayi a\u011f\u0131na dahil i\u015fletmelerin \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na ana \u00fcretici i\u015fletme taraf\u0131ndan yap\u0131lan \u00f6demeler. \u0130kincisi ise otomotiv<\/a> sekt\u00f6r\u00fcnde faaliyet g\u00f6steren i\u015fletme \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na, sat\u0131\u015f\u0131 yap\u0131lan ara\u00e7lar i\u00e7in al\u0131c\u0131n\u0131n finansman ihtiyac\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 amac\u0131yla bankalara yap\u0131lan y\u00f6nlendirmeler nedeniyle yap\u0131lan \u00f6demeler.<\/p>\n Bu t\u00fcr \u00f6demelerin vergilemesiyle ilgili vergi mevzuat\u0131m\u0131zda \u00f6zel d\u00fczenlemeler yok. Genel h\u00fck\u00fcmler \u00e7er\u00e7evesinde vergileme yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n Genel h\u00fck\u00fcmler \u00e7er\u00e7evesinde vergileme yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor ama bunun nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131 da hem net de\u011fil, hem de pratikte ciddi zorluklar var.<\/p>\n Konuyu a\u015fa\u011f\u0131da k\u0131saca \u00f6zetledim ve de\u011ferlendirdim.<\/p>\n Gelir Vergisi Kanunu \u00fccreti, i\u015fverene tabi ve belirli bir i\u015fyerine ba\u011fl\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015fanlara, hizmet kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 verilen para ve ay\u0131nlarla, para ile temsil edilebilen menfaatler, i\u015fvereni ise hizmet erbab\u0131n\u0131 i\u015fe alan, emir ve talimatlar\u0131 dahilinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filer olarak tan\u0131ml\u0131yor.<\/p>\n Bu tan\u0131ma g\u00f6re bir \u00f6demenin \u00fccret olarak kabul edilebilmesi i\u00e7in, bir i\u015fyerinde bir i\u015fverene ba\u011fl\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131lmas\u0131 ve bunun kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda bir menfaat elde edilmesi gerekiyor.<\/p>\n Yayg\u0131n olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan durumda i\u015fletmeler, sat\u0131\u015flar\u0131 te\u015fvik etmek i\u00e7in, sat\u0131\u015f\u0131 yapan bayi \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na \u00e7e\u015fitli menfaatler sa\u011flayarak, bayi \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131 motive etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Menfaat, belli kriterler \u00e7er\u00e7evesinde prim, ikramiye, \u00f6d\u00fcl, hediye veya benzer adlarla, nakit, alt\u0131n<\/a>, kart ve benzeri \u015fekillerde sa\u011flan\u0131yor.<\/p>\n Geliri elde eden ki\u015fi \u00f6deyenin \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 de\u011fil. \u00c7al\u0131\u015fan\u0131n i\u015fvereni durumundaki bayi de \u00e7o\u011funlukla bu yap\u0131n\u0131n i\u00e7inde de de\u011fil. Belki baz\u0131lar\u0131n\u0131n bu \u00f6demeden haberi de olmayabilir. Olursa da bayiyi do\u011frudan ilgilendiren bir durum olmayabilir.<\/p>\n Yukar\u0131da da belirtti\u011fim gibi, bir \u00f6demenin \u00fccret olarak nitelenebilmesi i\u00e7in, \u00f6demenin, bir i\u015fyerinde ve bir i\u015fverene ba\u011fl\u0131 olarak, bir hizmet kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olarak yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Bu ko\u015fullar yoksa \u00f6demeye \u00fccret olarak kabul edilmesi de m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil.<\/p>\n Bu t\u00fcr \u00f6demelerin niteli\u011fine ili\u015fkin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc belirtmeden \u00f6nce, Mali \u0130dare\u2019nin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc ve konuyla ilgili yarg\u0131 kararlar\u0131n\u0131 \u00f6zetleyeyim, sonra da ki\u015fisel de\u011ferlendirmemi yapay\u0131m.<\/p>\n Konuyla ilgili olarak tespit edebildi\u011fim \u00fc\u00e7 \u00f6zelge var.<\/p>\n \u00d6zelgelerden ikisinde, bayi bordrosunda kay\u0131tl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fanlara, performanslar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak, baz\u0131 ma\u011fazalardan al\u0131\u015fveri\u015f yapma olana\u011f\u0131 sa\u011flayan kart verilmesi halinde, personelin prim veren \u015firketin \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 olmamas\u0131 nedeniyle \u00fccret olarak kabul edilemeyece\u011fi, sa\u011flanan menfaat tutarlar\u0131 toplam\u0131 bayiye verilen ciro primi niteli\u011finde oldu\u011fu, bu tutar\u0131n bayi taraf\u0131ndan prim veren \u015firkete faturalanmas\u0131 gerekti\u011fi a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015f, fatura bedeli ana \u015firkette sat\u0131\u015f pazarlama gideri olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f, her bir personele sa\u011flanan menfaat tutar\u0131n\u0131n da bayi bordrosunda \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n \u00fccretine eklenmesi gerekti\u011fi y\u00f6n\u00fcnde g\u00f6r\u00fc\u015f bildirilmi\u015f. (02.03.2009 tarih ve 6337 say\u0131l\u0131, 29.07.2013 tarih ve 1112 say\u0131l\u0131 \u00f6zelgeler.)<\/p>\n\u00dccret ve i\u015fveren tan\u0131m\u0131<\/strong><\/h2>\n
Ba\u015fka i\u015fletme personeline yap\u0131lan \u00f6demenin niteli\u011fi<\/strong><\/h2>\n
\u00d6demenin hukuki niteli\u011fi<\/strong><\/h2>\n
Mali \u0130dare g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc<\/strong><\/h2>\n