MERVE Y\u0130\u011e\u0130TCAN<\/strong><\/p>\n Ana pazarlarda ya\u015fanan resesyon kaynakl\u0131 talep yetersizli\u011fine, rekabet\u00e7i fiyatlardan uzakla\u015f\u0131lmas\u0131, \u00c7in\u2019in piyasalara geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc ve baz\u0131 emtia<\/a> fiyatlar\u0131nda gerileme de eklenince bir\u00e7ok sekt\u00f6rde ihracat kayb\u0131 h\u0131zland\u0131. 8 ayda ihracat\u0131 en fazla daralan sekt\u00f6r y\u00fczde 36,4 ile \u00e7elik olurken, onu y\u00fczde 15,1 ile \u00e7imento, cam, seramik ve toprak \u00fcr\u00fcnleri izledi. En b\u00fcy\u00fck ikinci ihracat\u00e7\u0131 sekt\u00f6r olan kimyada 8 ayl\u0131k d\u00f6nemdeki kay\u0131p y\u00fczde 14\u2019\u00fc ge\u00e7erken; \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00fcy\u00fck ihracat\u00e7\u0131 sekt\u00f6r olan haz\u0131r giyim ve konfeksiyondaki gerileme y\u00fczde 7\u2019leri buldu. S\u00f6z konusu d\u00f6nemde 27 alt mal grubunun 12\u2019sinde ihracat d\u00fc\u015ferken, birim fiyatlar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 bu d\u00f6nemde 4 sekt\u00f6rde de b\u00fcy\u00fcmenin y\u00fczde 5\u2019in alt\u0131nda kalmas\u0131 dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n T\u00fcrkiye ihracat\u0131nda daralma a\u011fustos ay\u0131nda da s\u00fcrerken, ocak-a\u011fustos d\u00f6neminde ihracat ge\u00e7en y\u0131l\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemine g\u00f6re y\u00fczde 0,4 d\u00fc\u015ferek; 165,5 milyar dolardan 164,9 milyar dolara indi. \u0130hracattaki daralman\u0131n ba\u015fl\u0131ca sebebi ana ihracat pazarlar\u0131nda ya\u015fanan resesyon ve buna ba\u011fl\u0131 olarak talepte g\u00f6r\u00fclen i\u015ftahs\u0131zl\u0131k olurken, \u00f6zellikle i\u00e7eride artan maliyetler kar\u015f\u0131s\u0131nda kurun uzun s\u00fcre bask\u0131lanmas\u0131 nedeniyle fiyat tutturamayan ihracat\u00e7\u0131n\u0131n sipari\u015f ka\u00e7\u0131rmas\u0131 ve m\u00fc\u015fteri kayb\u0131 da etkili oldu. Yan\u0131 s\u0131ra navlunun d\u00fc\u015fmesi, \u00c7in\u2019in piyasaya geri d\u00f6nmesi ve baz\u0131 emtia fiyatlar\u0131nda ya\u015fanan d\u00fc\u015f\u00fc\u015f de ihracat rakamlar\u0131n\u0131n gerilemesine sebep olurken, \u00f6zellikle T\u00fcrkiye\u2019nin ihracat\u0131nda ilk 10\u2019da yer alan sekt\u00f6rlerde ya\u015fanan kay\u0131plar ileriye d\u00f6n\u00fck endi\u015feleri de art\u0131rd\u0131.<\/p>\n EKONOM\u0130\u2019nin d\u0131\u015f ticaret verilerinden derledi\u011fi bilgiye g\u00f6re, Ocak-A\u011fustos 2023 d\u00f6neminde en fazla ihracat kayb\u0131 \u00e7elik sekt\u00f6r\u00fcnde ya\u015fand\u0131. Ge\u00e7en y\u0131l\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemine g\u00f6re \u00e7elik ihracat\u0131 y\u00fczde 36,4 d\u00fc\u015ferek, 15,2 milyar dolardan 9,6 milyar dolara indi. Bu sekt\u00f6rde s\u00f6z konusu d\u00f6nemde miktar baz\u0131nda ya\u015fanan gerileme de y\u00fczde 35,5 olarak ger\u00e7ekle\u015fti. \u00c7elikte en fazla sat\u0131\u015f\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u0130srail\u2019e ihracat bu d\u00f6nemde y\u00fczde 40 d\u00fc\u015ferken, sekt\u00f6r\u00fcn en b\u00fcy\u00fck ikinci pazar\u0131 olan Almanya\u2019ya ihracat da y\u00fczde 7 darald\u0131. \u0130statistiklere g\u00f6re, s\u00f6z konusu d\u00f6nemde \u00e7elik sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn en fazla ihracat yapt\u0131\u011f\u0131 ilk 10 \u00fclkenin tamam\u0131nda sat\u0131\u015flar gerilemi\u015f durumda.<\/p>\n \u0130hracatta en fazla daralma ya\u015fayan ikinci sekt\u00f6r ise \u00e7imento, cam, seramik ve toprak \u00fcr\u00fcnleri oldu. Bu sekt\u00f6r\u00fcn ihracat\u0131 y\u0131l\u0131n 8 ay\u0131nda y\u00fczde 15,1 d\u00fc\u015ferek; 3,7 milyar dolardan 3,1 milyar dolara indi. Sekt\u00f6r\u00fcn ihracat\u0131nda miktar baz\u0131nda da yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 29 d\u00fc\u015f\u00fc\u015f var. Sekt\u00f6r\u00fcn en fazla ihracat yapt\u0131\u011f\u0131 ABD\u2019ye sat\u0131\u015flar\u0131 y\u00fczde 20 d\u00fc\u015ferken, ikinci b\u00fcy\u00fck pazar\u0131 \u0130srail\u2019e de ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi ihracat 8 ayda y\u00fczde 13,2 geriledi. Ayr\u0131ca sekt\u00f6r\u00fcn \u00f6nemli ihracat pazarlar\u0131 aras\u0131nda yer alan Almanya ve \u0130ngiltere\u2019ye olan ihracat\u0131nda da bu d\u00f6nemde y\u00fczde 20\u2019leri a\u015fan daralma s\u00f6z konusu.<\/p>\n \u0130hracat\u0131n en fazla d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc sekt\u00f6r y\u00fczde 15 ile su \u00fcr\u00fcnleri ve mamulleri olurken, madencilik sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ihracat kayb\u0131 8 ayda y\u00fczde 14,9 oldu. Madencilik sekt\u00f6r\u00fcnde \u00c7in\u2019in piyasaya d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyle al\u0131mlar\u0131n\u0131 art\u0131rmas\u0131na ra\u011fmen sekt\u00f6r\u00fcn en b\u00fcy\u00fck pazarlar\u0131 aras\u0131nda yer alan ABD, \u0130talya ve Bulgaristan\u2019a ihracat\u0131 her birinde y\u00fczde 20\u2019leri a\u015fan oranlarda geriledi.<\/p>\n T\u00fcrkiye\u2019nin ikinci en b\u00fcy\u00fck ihracat\u00e7\u0131 sekt\u00f6r\u00fc olan kimyevi maddeler ve mamullerinde de i\u015fler iyi gitmiyor. En fazla kayb\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 be\u015finci sekt\u00f6r olan kimyada, Ocak-A\u011fustos 2023 d\u00f6neminde ihracat ge\u00e7en y\u0131l\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemine g\u00f6re y\u00fczde 14,2 d\u00fc\u015ferek; 22,6 milyar dolardan 19,4 milyar dolara indi. Sekt\u00f6r\u00fcn miktar baz\u0131nda ihracat\u0131nda da d\u00fc\u015f\u00fc\u015f devam ediyor. 8 ayda T\u00fcrkiye\u2019nin kimya ihracat\u0131 miktar baz\u0131nda y\u00fczde 10,3 d\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n \u2018Kaybedenler\u2019 s\u0131ralamas\u0131nda kimyay\u0131 demir ve demir d\u0131\u015f\u0131 metaller sekt\u00f6r\u00fc izledi. Bu sekt\u00f6rdeki kay\u0131p y\u0131l\u0131n 8 ay\u0131nda y\u00fczde 13,7\u2019yi bulurken, ihracat 8,5 milyar dolar<\/a> olarak ger\u00e7ekle\u015fti. Sekt\u00f6r\u00fcn miktar baz\u0131nda kayb\u0131 ise y\u00fczde 10,2 olarak kaydedildi.<\/p>\n Yurti\u00e7inde uygulanan ekonomi politikalar\u0131 kapsam\u0131nda uzun s\u00fcre bask\u0131lanan d\u00f6viz<\/a> kurunun en b\u00fcy\u00fck ma\u011fdurlar\u0131ndan haz\u0131r giyim ve konfeksiyon ile tekstil ve hammaddeleri sekt\u00f6rlerinde de kay\u0131p s\u00fcr\u00fcyor. Tekstil ve hammaddeleri sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn kayb\u0131 8 ayda y\u00fczde 9,5 olurken, sekt\u00f6r\u00fcn miktar baz\u0131nda kayb\u0131 y\u00fczde 3,7 oldu. Bu sekt\u00f6r\u00fcn en b\u00fcy\u00fck pazar\u0131 olan \u0130talya\u2019ya ihracat\u0131nda ya\u015fanan gerileme y\u00fczde 25\u2019i bulurken, ABD\u2019ye olan ihracat\u0131 y\u00fczde 20, Almanya\u2019ya ihracat\u0131 da y\u00fczde 14 d\u00fc\u015ft\u00fc. T\u00fcrkiye\u2019nin en b\u00fcy\u00fck \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ihracat\u00e7\u0131 sekt\u00f6r\u00fc haz\u0131r giyim ve konfeksiyonda ihracat kayb\u0131 8 ayda y\u00fczde 7\u2019yi bulurken, miktar baz\u0131nda kay\u0131p ise y\u00fczde 15\u2019i ge\u00e7ti.<\/p>\n Kimya<\/strong> sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ihracat\u0131nda ya\u015fanan geli\u015fmeleri de\u011ferlendiren TOBB Plastik, Kau\u00e7uk ve Kompozit Sanayi Meclis Ba\u015fkan\u0131 Yavuz Ero\u011flu, ya\u015fanan daralmada ba\u015fl\u0131ca sebebin AB\u2019deki resesyon oldu\u011funu s\u00f6ylerken, i\u00e7 pazarda istedi\u011fini bulamayan \u00c7inli rakiplerin d\u00fc\u015f\u00fck fi yat politikas\u0131yla daralan pazarda rekabeti daha da zora soktu\u011funu dile getirdi. Bunun yan\u0131nda \u201cAyn\u0131 \u015feyleri yaparak farkl\u0131 sonu\u00e7 bekliyoruz\u201d diyen Ero\u011flu, \u201c\u0130hracatta hala \u00f6zelle\u015fmi\u015f i\u015fler yapam\u0131yoruz. En b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131m\u0131z bu. Pandemide lojistik<\/a> avantaj\u0131m\u0131z vard\u0131. O avantaj\u0131 \u00f6zellikli \u00fcr\u00fcn politikas\u0131yla desteklemezsek kaybederiz, diyorduk. Bug\u00fcn maalesef kaybettik. Sene sonunda da bug\u00fcnden daha farkl\u0131 bir tablo olmayacakt\u0131r. AB\u2019de resesyon devam ediyor, bunun etkisi devam edecek. \u00c7in\u2019den gelen b\u00fcy\u00fcme rakamlar\u0131 k\u00f6t\u00fc. \u00c7inli rakipler daralan pazarda sonuna kadar fi yat k\u0131rarak mal satmaya devam edecek. Elimizde geriye bir tek h\u00fck\u00fcmetin kur politikas\u0131 kal\u0131yor. Belki bir miktar rekabet\u00e7i kurla ihracatta iyile\u015fme olabilir. Ancak bu sadece yaraya pansuman olur, kal\u0131c\u0131 iyile\u015fme i\u00e7in katma de\u011ferli \u00fcr\u00fcn \u00fcretimi noktas\u0131nda radikal kararlar al\u0131nmal\u0131\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n \u0130hracatta<\/strong> ya\u015fanan kay\u0131plar\u0131 de\u011ferlendiren T\u00fcrkiye Giyim Sanayicileri Derne\u011fi (TGSD) Ba\u015fkan\u0131 Ramazan Kaya, daralmaya yol a\u00e7an en \u00f6nemli sorunun Avrupa ve Amerika pazar\u0131ndaki talepsizlik oldu\u011funu s\u00f6yledi. Bunun yan\u0131nda pandemiden sonra de\u011fi\u015fen hayat tarz\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak modada ak\u0131m\u0131n\u0131n \u2018h\u0131zl\u0131\u2019dan \u2018yava\u015f\u2019a d\u00f6nmesine neden oldu\u011funu s\u00f6yleyen Kaya, \u201cB\u00f6yle olunca eskiden 3-4 haftada de\u011fi\u015fen vitrinler 6-7 haftada de\u011fi\u015fiyor. Bu durumda zaman bask\u0131s\u0131 olmayan al\u0131m gruplar\u0131 talepsizlik de olunca alternatif \u00fclkelere de y\u00f6nelmeye ba\u015flad\u0131. Rekabet etti\u011fimiz \u00fclkelere gittiklerinde de T\u00fcrkiye\u2019nin daha pahal\u0131 oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcler. \u0130\u00e7eride i\u015f\u00e7ilik maliyetlerimiz 600 dolarlar\u0131n \u00fczerine \u00e7\u0131kt\u0131. Maliyet a\u00e7\u0131s\u0131nda pahal\u0131 \u00fclke olduk, talep ve zaman bask\u0131s\u0131 olmay\u0131nca sipari\u015fler ba\u015fka \u00fclkelere kayd\u0131. Bunun yan\u0131nda pandemi d\u00f6nemi tedarik zinciri bozuldu\u011funda gere\u011finden fazla al\u0131mlar yap\u0131ld\u0131, \u015fimdi o al\u0131m gruplar\u0131n\u0131n stoklar\u0131 ciddi boyutta. T\u00fcm bunlar bir araya gelince ihracatta s\u00f6z konusu daralma ya\u015fand\u0131\u201d dedi. Sekt\u00f6r\u00fcn bu y\u0131l\u0131 2022\u2019nin y\u00fczde 8-10 gerisinde tamamlayaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rd\u00fcklerini belirten Kaya, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131l\u0131n ilk 6 ay\u0131nda da tablonun bu y\u0131ldan daha farkl\u0131 olmayaca\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekti. Sekt\u00f6r\u00fcn son 25 y\u0131l\u0131n en dip noktas\u0131nda oldu\u011funa dikkat \u00e7eken Kaya, istihdam ve finansman anlam\u0131nda sekt\u00f6r\u00fcn desteklenmesi gerekti\u011fini s\u00f6zlerine ekledi.<\/p>\n \u00c7imento, Cam, Seramik ve Toprak \u00dcr\u00fcnleri \u0130hracat\u00e7\u0131lar\u0131 Birli\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Erdem \u00c7enesiz, sekt\u00f6r\u00fcn ihracat\u0131nda ya\u015fanan daralman\u0131n en \u00f6nemli fakt\u00f6rlerinden birinin AB\u2019nin T\u00fcrk kaplama serami\u011fine uygulad\u0131\u011f\u0131 antidamping uygulamas\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yledi. \u00c7enesiz, \u201cBir\u00e7ok T\u00fcrk \u015firketi AB komisyonu nezdinde dava a\u00e7t\u0131lar, bu davalar s\u00fcr\u00fcyor. Ancak bu durum AB\u2019de bir miktar pazar kayb\u0131na neden oldu. Bunun yan\u0131nda navlunlar\u0131n d\u00fc\u015fmesi AB ve ABD pazar\u0131na \u00c7in \u00fcr\u00fcnlerinin, \u00f6zellikle de Avrupa\u2019da Hint k\u00f6kenli \u00fcr\u00fcnlerin daha ucuz girmesi de bize kaybettirdi. Bunun yan\u0131nda pazarlar\u0131m\u0131zda da daralmalar var. Ancak y\u0131l\u0131n kalan k\u0131sm\u0131nda bir miktar toparlama bekliyoruz\u201d dedi.<\/p>\n \u00c7elik \u0130hracat\u00e7\u0131lar\u0131 Birli\u011fi (\u00c7\u0130B) Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 U\u011fur Dalbeler, ya\u015fanan ihracat kayb\u0131ndaki en \u00f6nemli fakt\u00f6r\u00fcn 5 y\u0131ld\u0131r d\u00fcnyada artarak devam eden korumac\u0131l\u0131k \u00f6nlemleri oldu\u011funa i\u015faret ederek, \u201cBunun yan\u0131nda enfl asyon art\u0131\u015f\u0131 ile beraber Bat\u0131\u2019da yap\u0131lan faiz<\/a> art\u0131\u015flar\u0131n\u0131n talebi bask\u0131lamas\u0131 da ikinci fakt\u00f6r olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Eskiden AB kota a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131nda ilk g\u00fcn o kotalar\u0131 doldururduk, \u015fimdi ise d\u00f6nemin sonu geliyor, b\u0131rak\u0131n doldurmay\u0131 kotalar\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131 bile dolduramad\u0131k. Bir di\u011fer etken de \u00c7in bekledi\u011fi kadar kendi i\u00e7inde t\u00fcketemeyince, \u00fcretti\u011fini ihra\u00e7 etmeye ba\u015flad\u0131. \u00c7in her ay 2,5-3 milyon ton fazladan ihra\u00e7 yap\u0131nca daralan pazarda rekabet edece\u011fimiz ortam\u0131 da ortadan kald\u0131rd\u0131\u201d diye konu\u015ftu. Y\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda miktar baz\u0131nda daralman\u0131n y\u00fczde 50 civar\u0131nda oldu\u011funu, \u015fimdilerde ise bunun y\u00fczde 35\u2019lere indi\u011fini s\u00f6yleyen Dalbeler, \u201cY\u0131l\u0131 b\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla y\u00fczde 35 daralma ile kapat\u0131r\u0131z. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131l\u0131n da 2023\u2019ten \u00e7ok farkl\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 sanm\u0131yoruz. Ancak 2025\u2019ten sonra olumlu bir d\u00f6nem bekliyoruz\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n\u00c7elikte k\u0131rm\u0131z\u0131 alarm<\/strong><\/h2>\n
Lojistik avantaj\u0131n\u0131 kaybetti<\/strong><\/h2>\n
Tekstil ve haz\u0131r giyimde kan kayb\u0131 s\u00fcr\u00fcyor<\/strong><\/h2>\n
\u00a0\u25a0\u201cHala \u00f6zelle\u015fmi\u015f i\u015fler yapam\u0131yoruz\u201d<\/strong><\/span><\/h2>\n
\u201cHaz\u0131r giyimde son 25 y\u0131l\u0131n en dip noktas\u0131nday\u0131z\u201d<\/strong><\/span><\/h2>\n
\u25a0 \u201cAB\u2019nin haks\u0131z antidampingi pazar kayb\u0131na yol a\u00e7t\u0131\u201d<\/strong><\/span><\/h2>\n
\u00a0\u25a0 \u201c2024 de bu y\u0131ldan farkl\u0131 olmayacak\u201d<\/strong><\/span><\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/i.ekonomim.com\/storage\/files\/images\/2023\/09\/21\/merve-tabb-e2yo.png\")
<\/p>\n<\/p><\/div>\n