Hindistan’\u0131n ev sahipli\u011finde 18’incisi “Tek D\u00fcnya, Tek Aile, Tek Gelecek” ana temas\u0131yla d\u00fczenlenen G20 Liderler Zirvesi sonras\u0131nda yay\u0131mlanan bildiride, iklim eylemiyle ilgili dinamik hedefler yer ald\u0131. G20 m\u00fczakerelerinden baz\u0131lar\u0131na liderlik eden Hint h\u00fck\u00fcmet yetkilisi Amitabh Kant bildiriyi, “iklim eylemiyle ilgili muhtemelen en canl\u0131, dinamik ve iddial\u0131 belge” olarak nitelendirdi.<\/p>\n
A\u015f\u0131r\u0131 s\u0131cakl\u0131klar gibi do\u011fal afetlerin giderek daha s\u0131k g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nemde, G20 liderlerinin iklim eylemleri konusunda mesajlar\u0131 dikkati \u00e7ekti. G20 liderleri, g\u00fc\u00e7l\u00fc, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir, dengeli ve kapsay\u0131c\u0131 b\u00fcy\u00fcmeyi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lman\u0131n ve iklim hedeflerine ula\u015fman\u0131n bir yolu olarak \u00e7e\u015fitli yollar\u0131 takip ederek; temiz, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir, adil, uygun fiyatl\u0131 ve kapsay\u0131c\u0131 enerji ge\u00e7i\u015flerini h\u0131zland\u0131rma konusunda mutab\u0131k kald\u0131.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/i.dunya.com\/storage\/files\/images\/2023\/09\/10\/1-3ep9.jpg\")
<\/p>\n
Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin d\u00fc\u015f\u00fck karbon\/emisyona ge\u00e7i\u015flerinde desteklenmeleri kapsam\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli finansman sa\u011flanmas\u0131na y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015facaklar\u0131n\u0131 aktaran liderler, yenilenebilir enerji kapasitesini k\u00fcresel olarak \u00fc\u00e7 kat\u0131na \u00e7\u0131karma \u00e7abalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeyi taahh\u00fct etti. G20 \u00fclkeleri, ilk kez temiz enerjiye ge\u00e7i\u015f i\u00e7in gereken miktarlar \u00fczerinde anla\u015fmaya var\u0131rken, liderler ayr\u0131ca geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin 2030’a kadar emisyon hedeflerini yakalamalar\u0131 i\u00e7in gerekli 5.8-5.9 trilyon dolarl\u0131k ihtiyac\u0131 not etti.<\/p>\n
Ayr\u0131ca, d\u00fcnyan\u0131n enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc i\u00e7in y\u0131ll\u0131k toplam 4 trilyon dolarl\u0131k d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli finansmana ihtiyac\u0131 oldu\u011fu ve birincil enerji kar\u0131\u015f\u0131m\u0131nda yenilenebilir enerjinin y\u00fcksek bir paya sahip oldu\u011fu konusunda mutabakata var\u0131ld\u0131. \u00d6te yandan fosil yak\u0131tlara olan k\u00fcresel ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n kademeli olarak azalt\u0131lmas\u0131 konusunda bir anla\u015fmaya var\u0131lmad\u0131.<\/p>\n
Erdo\u011fan: K\u00fcresel g\u0131da g\u00fcvenli\u011fine katk\u0131 i\u00e7in G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi \u00c7al\u0131\u015fma Grubu’nu toplayaca\u011f\u0131z<\/strong><\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, Hindistan’\u0131n ba\u015fkenti Yeni Delhi’de d\u00fczenlenen 18’inci G20 Liderler Zirvesi’nin sona ermesinin ard\u0131ndan d\u00fczenlenen bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda konu\u015ftu. Bu seneki zirvenin temas\u0131n\u0131n “Tek D\u00fcnya, Tek Aile ve Tek Gelecek” oldu\u011funu hat\u0131rlatan Erdo\u011fan, zirve oturumlar\u0131n\u0131n ilkinde gezegenin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00e7evre sorunlar\u0131n\u0131 isti\u015fare ettiklerini dile getirdi.<\/p>\n Erdo\u011fan, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi, biyolojik \u00e7e\u015fitlili\u011fin kayb\u0131 ve \u00fc\u00e7l\u00fc gezegen krizinin etkisini daha fazla hissettirdi\u011fini anlatarak, orman yang\u0131nlar\u0131ndan, sel felaketlerine, kurakl\u0131ktan \u0131s\u0131nmaya kadar geni\u015f bir yelpazede bunun y\u0131k\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerini s\u00f6yledi. T\u00fcrkiye’nin \u00f6zellikle sera gaz\u0131 sal\u0131n\u0131mlar\u0131nda sorumlulu\u011funun olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funa dikkati \u00e7eken Erdo\u011fan, buna ra\u011fmen T\u00fcrkiye olarak d\u00fcnyan\u0131n ve insanl\u0131\u011f\u0131n ortak gelece\u011fini ilgilendiren bu hayati meselede elini ta\u015f\u0131n alt\u0131na koyduklar\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n “Avrupa’n\u0131n be\u015fincisiyiz, d\u00fcnyan\u0131n 12’ncisiyiz”<\/strong><\/p>\n \u00a0Erdo\u011fan, Paris \u0130klim Anla\u015fmas\u0131’na ‘2053 net s\u0131f\u0131r emisyon’ ve ‘ye\u015fil kalk\u0131nma’ hedefleriyle en anlaml\u0131 katk\u0131y\u0131 yapan \u00fclkeler aras\u0131nda olduklar\u0131n\u0131 belirterek, \u015funlar\u0131 kaydetti: “Hem yenilenebilir enerji hem de n\u00fckleer ve hidrojen yat\u0131r\u0131mlar\u0131nda \u00f6nemli ad\u0131mlar at\u0131yoruz.<\/p>\n Yenilenebilir kurulu g\u00fc\u00e7 bak\u0131m\u0131ndan Avrupa 5’incisi, d\u00fcnyan\u0131n da 12’ncisiyiz. Enerji verimlili\u011fi ve yenilenebilir enerji alanlar\u0131nda att\u0131\u011f\u0131m\u0131z ad\u0131mlar, y\u0131ll\u0131k 90 milyon ton karbon e\u015f de\u011feri sera gaz\u0131 emisyonunu engelledi. ‘2053 y\u0131l\u0131 net s\u0131f\u0131r emisyon’ hedefimiz do\u011frultusunda 2030 senesine kadarki emisyon azaltma hedefimizi iki kat\u0131na \u00e7\u0131kard\u0131k. \u00c7\u00f6lle\u015fme ve erozyonla m\u00fccadelede d\u00fcnyan\u0131n lider \u00fclkelerinden biriyiz.<\/p>\n Geni\u015f bir alanda hayata ge\u00e7irdi\u011fimiz projelerle daha ye\u015fil, daha temiz, daha ya\u015fanabilir bir T\u00fcrkiye ve d\u00fcnya i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.” Erdo\u011fan, bundan sonra da d\u00fcnyan\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmaya devam edeceklerini dile getirerek, “Tek Aile ba\u015fl\u0131kl\u0131 ikinci oturumda hi\u00e7 kimsenin geride b\u0131rak\u0131lmamas\u0131, buradan hareketle k\u00fcresel dayan\u0131\u015fmay\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmeye y\u00f6nelik \u00e7abalar\u0131m\u0131z\u0131 aktard\u0131k. M\u00fclteciler ve yerinden edilmi\u015f ki\u015filerin kendi \u00fclkelerine g\u00f6n\u00fcll\u00fc, g\u00fcvenli ve onurlu bir \u015fekilde geri d\u00f6n\u00fc\u015fleri i\u00e7in yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri ifade ettik” \u015feklinde konu\u015ftu.,<\/p>\n “Daha adil bir d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funa inan\u0131yoruz”<\/strong><\/p>\n \u00a0“T\u00fcrkiye olarak biz daha adil bir d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funa inan\u0131yoruz. Milli gelire oranla d\u00fcnyan\u0131n en fazla yard\u0131m yapan \u00fclkesiyiz. Tah\u0131l meselesinde Rusya’y\u0131 d\u0131\u015flayan bir s\u00fcrecin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir olma ihtimali \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr\u201d ifadesini kullanan Erdo\u011fan, “K\u00fcresel g\u0131da g\u00fcvenli\u011fine katk\u0131 i\u00e7in yak\u0131n zamanda G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi \u00c7al\u0131\u015fma Grubu’nu toplayaca\u011f\u0131z” mesaj\u0131n\u0131 verdi.<\/p>\n \u201cEkonomik Koridor\u201d mutabakat zapt\u0131 imzaland\u0131<\/strong><\/p>\n G20 Liderler Zirvesi’nin ikinci g\u00fcn\u00fcnde Hindistan’\u0131 Ortado\u011fu ve Avrupa’ya ba\u011flayacak \u00e7ok uluslu bir demiryolu ve denizcilik projesi olan “Hindistan-Ortado\u011fu-Avrupa Ekonomik Koridoru” tan\u0131t\u0131ld\u0131.<\/p>\n Tan\u0131t\u0131m\u0131n ard\u0131ndan ticaretin art\u0131r\u0131lmas\u0131na, enerji kaynaklar\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131na ve dijital ba\u011flant\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesine yard\u0131mc\u0131 olacak Hindistan-Ortado\u011fuAvrupa Ekonomik Koridoru’nun kurulmas\u0131na y\u00f6nelik Hindistan, ABD, Suudi Arabistan, Birle\u015fik Arap Emirlikleri, Fransa, Almanya, \u0130talya ve Avrupa Birli\u011fi aras\u0131nda Mutabakat Zapt\u0131 (MoU) imzaland\u0131.<\/p>\n ABD Ba\u015fkan\u0131 Joe Biden, s\u00f6z konusu koridorun ticareti ve enerji ihracat\u0131n\u0131 \u00e7ok daha kolay hale getirece\u011fini vurgulayarak, “daha istikrarl\u0131 ve m\u00fcreffeh bir Ortado\u011fu’ya katk\u0131da bulunaca\u011f\u0131n\u0131” vurgulad\u0131. AB Komisyonu Ba\u015fkan\u0131 Ursula von der Leyen, koridoru, “k\u0131talar ve medeniyetler aras\u0131nda ye\u015fil ve dijital bir k\u00f6pr\u00fc\u201d olarak niteledi.<\/p>\n Zirvenin kapan\u0131\u015f oturumunda da Hindistan Ba\u015fbakan\u0131 Narendra Modi, ba\u015fkanl\u0131k tokma\u011f\u0131n\u0131 Brezilya Devlet Ba\u015fkan\u0131 Luiz Inacio Lula da Silva’ya verdi. B\u00f6ylece, G20 d\u00f6nem ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Brezilya’ya devredilmi\u015f oldu. Brezilya’n\u0131n 1 Aral\u0131k’tan itibaren \u00fcstlenece\u011fi G20 d\u00f6nem ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 2025’te G\u00fcney Afrika’ya, 2026’da da ABD’ye ge\u00e7ecek. Brezilya, 2024 d\u00f6nem ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 s\u00fcresince yoksulluk, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma, Uluslararas\u0131 Para Fonu (IMF) ve Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u00fcvenlik Konseyi (BMGK) k\u00fcresel kurulu\u015flar\u0131nda reform konular\u0131n\u0131 \u00f6ncelik edinecek.<\/p>\n Macron’dan G20’ye iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ele\u015ftirisi<\/strong><\/p>\n Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131 Emmanuel Macron, G20 \u00fcyesi \u00fclkelerin iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadelede yetersiz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n Macron, “Her \u00fclkenin bir yol haritas\u0131 var ve uluslararas\u0131 toplum bunu desteklemeli” diyerek, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadelenin \u00f6n planda tutulmas\u0131 gerekti\u011fine i\u015faret etti. G20 \u00fcyelerinin iklimle m\u00fccadelede tatmin edici derecede ad\u0131mlar atmad\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7eken Macron, “\u00c7ok kolay bir s\u00f6ylemdir tutturmu\u015f gidiyor. Geli\u015fmekte olan baz\u0131 \u00fclkelerin yaln\u0131zca en zengin \u00fclkelere sorumlulu\u011fu atmas\u0131 kolaya ka\u00e7makt\u0131r.<\/p>\n Avrupa olarak sorumlulu\u011fumuzu yerine getiriyoruz” diye konu\u015ftu. Macron, G20 \u00fcyesi \u00fclkelerden baz\u0131lar\u0131n\u0131n h\u00e2l\u00e2 2045’e kadar petrol \u00fcretme ajandalar\u0131n\u0131n oldu\u011fu ve “bu durum ortadayken, 2030’a kadar s\u0131f\u0131r karbon hedefinin tutturulmas\u0131ndan bahsedilmesinin tutars\u0131zl\u0131k oldu\u011fu” de\u011ferlendirmesinde bulundu. Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131, 2050’ye kadar petrol \u00fcretiminin sonland\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapt\u0131.<\/p>\n Biden’dan zirveye \u00f6vg\u00fc<\/strong><\/p>\n Vietnam ziyareti i\u00e7in Hindistan’dan ayr\u0131lan ABD Ba\u015fkan\u0131 Joe Biden, X sosyal medya platformundan yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada zirveyi de\u011ferlendirdi. Biden, “K\u00fcresel ekonominin iklim krizi, k\u0131r\u0131lganl\u0131k ve \u00e7at\u0131\u015fma gibi \u00fcst \u00fcste gelen sars\u0131nt\u0131lardan muzdarip oldu\u011fu bir d\u00f6nemde, bu y\u0131lki G20 Zirvesi en acil sorunlar\u0131m\u0131za h\u00e2l\u00e2 \u00e7\u00f6z\u00fcm sunabilece\u011fini kan\u0131tlad\u0131\u201d ifadesini kulland\u0131.<\/p>\n Erdo\u011fan, G20 Liderler Zirvesi’nde diplomasi turu yapt\u0131<\/strong><\/p>\n Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan, Hindistan’\u0131n ev sahipli\u011findeki 2023 G20 Liderler Zirvesi kapsam\u0131nda, \u00fclkeyi ve b\u00f6lgesel geli\u015fmeleri \u00f6nceleyen diplomasi trafi\u011fi y\u00fcr\u00fctt\u00fc. Erdo\u011fan’\u0131n ilk temas\u0131, Japonya Ba\u015fbakan\u0131 Ki\u015fida Fumio ile oldu. Ev sahibi Hindistan Ba\u015fbakan\u0131 Narendra Modi ile kar\u015f\u0131lama t\u00f6reninde sohbet eden Erdo\u011fan, zirvenin ilk g\u00fcn\u00fcnde Birle\u015fik Arap Emirlikleri (BAE) Devlet Ba\u015fkan\u0131 \u015eeyh Muhammed Bin Zayed Al Nahyan, Brezilya lideri Luiz Inacio Lula da Silva, G\u00fcney Kore Devlet Ba\u015fkan\u0131 Yoon Suk Yeol ile g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc. Almanya Ba\u015fbakan\u0131 Olaf Scholz ile D\u00fcnya Bankas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Ajay Banga’y\u0131 da kabul etti.<\/p>\n Sisi ile “el\u00e7i”leri g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc<\/strong><\/p>\n \u00a0Erdo\u011fan, zirvenin ikinci g\u00fcn\u00fcnde Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve zirveye \u00f6zel davetle kat\u0131lan M\u0131s\u0131r Cumhurba\u015fkan\u0131 Abdulfettah es-Sisi ile biraraya geldi, AB Konseyi Ba\u015fkan\u0131 Charles Michel’i kabul etti. Erdo\u011fan, Sisi ile g\u00f6r\u00fc\u015fmesinde, T\u00fcrkiye ve M\u0131s\u0131r’\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda ikili ili\u015fkileri geli\u015ftirmek i\u00e7in isti\u015fare ve koordinasyonu yo\u011funla\u015ft\u0131rman\u0131n yollar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 b\u00fcy\u00fckel\u00e7i atamalar\u0131yla ili\u015fkilerin yeni bir d\u00f6neme girdi\u011fine i\u015faret etti.<\/p>\n G20 bildirisinde T\u00fcrkiye’ye ‘tah\u0131l \u00e7abalar\u0131’ i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr edildi<\/strong><\/p>\n Hindistan’\u0131n ev sahipli\u011finde 18’incisi “Tek D\u00fcnya, Tek Aile, Tek Gelecek” ana temas\u0131yla Yeni Delhi’de d\u00fczenlenen G20 Zirvesi’nde Yeni Delhi Liderler Bildirisi yay\u0131mland\u0131. Bildiride, taraflar\u0131n RusyaUkrayna Sava\u015f\u0131’na ili\u015fkin g\u00fc\u00e7 kullanma tehdidinden veya g\u00fc\u00e7 kullan\u0131m\u0131ndan ka\u00e7\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fi vurguland\u0131: “N\u00fckleer silahlar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 veya kullanma tehdidi kabul edilemez.”<\/p>\n Ukrayna Sava\u015f\u0131 nedeniyle tah\u0131l \u00fcr\u00fcnlerinin d\u00fcnya pazarlar\u0131na sevkiyat\u0131 konusunda T\u00fcrkiye ve BM’nin rol\u00fcne dikkati \u00e7ekilen bildiride, “T\u00fcrkiye ve BM arabuluculu\u011funda Rus g\u0131da \u00fcr\u00fcnleri ve g\u00fcbrelerinin d\u00fcnya pazarlar\u0131na eri\u015fimi i\u00e7in T\u00fcrkiye ve BM’nin arac\u0131l\u0131k etti\u011fi \u0130stanbul Anla\u015fmalar\u0131’na y\u00f6nelik \u00e7abalar\u0131 takdir ediyoruz” denildi.<\/p>\n Ukrayna D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 bildirgeye tepki g\u00f6sterdi: “G20, sonu\u00e7 bildirgesine g\u00fc\u00e7l\u00fc ifadeler eklemeye \u00e7al\u0131\u015fan ortaklar\u0131m\u0131za minnettar\u0131z. Ancak Rusya’n\u0131n Ukrayna’ya y\u00f6nelik sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan G20’nin gurur duyaca\u011f\u0131 hi\u00e7bir \u015fey yok. Metnin ana unsurlar\u0131 ger\u00e7e\u011fe daha yak\u0131n olmal\u0131.”<\/p>\n<\/p><\/div>\n