{"id":2752,"date":"2023-08-30T02:50:15","date_gmt":"2023-08-29T23:50:15","guid":{"rendered":"https:\/\/egemhabertv.com\/?p=2752"},"modified":"2023-08-30T02:50:15","modified_gmt":"2023-08-29T23:50:15","slug":"cevre-dostu-sanilan-kagit-pipette-sonsuz-kimyasal-tehlikesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/egemhabertv.com\/?p=2752","title":{"rendered":"\u00c7evre dostu san\u0131lan k\u00e2\u011f\u0131t pipette \u2018sonsuz kimyasal\u2019 tehlikesi"},"content":{"rendered":"<p> [ad_1]<br \/>\n<\/p>\n<div>\n<p><strong><span style=\"font-size: 1.125rem;\">Ba\u015fak Nur G\u00d6K\u00c7AM<\/span><\/strong><\/p>\n<p>Bel\u00e7ikal\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar taraf\u0131ndan yap\u0131lan ve Hakemli G\u0131da Katk\u0131 Maddeleri ve Kirleticiler\u00a0dergisinde yay\u0131mlanan yeni bir \u00e7al\u0131\u015fma, \u2018\u00e7evre dostu\u2019 olarak lanse edilen k\u00e2\u011f\u0131t pipetlerin uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc ve potansiyel olarak toksik kimyasallar i\u00e7erdi\u011fini tespit etti.<\/p>\n<p>Bu analizin, Avrupa\u2019da ilk kez, d\u00fcnyada ise ikinci kez yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bildirildi. 39 farkl\u0131 marka k\u00e2\u011f\u0131t pipetin test edildi\u011fi \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n sonucuna g\u00f6re pipetlerin \u00e7o\u011funda poli ve perfloraalkil maddeler (PFAS) olarak bilinen sentetik kimyasallar grubuna rastland\u0131. Kimyasallar\u0131n ise yayg\u0131n olarak k\u00e2\u011f\u0131t bambudan yap\u0131lanlarda oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i.dunya.com\/storage\/files\/images\/2023\/08\/29\/1-t2gp.jpg\" alt=\"\" width=\"639\" height=\"337\"\/><\/p>\n<p><strong>PFAS nedir?<\/strong><\/p>\n<p>Poli ve perfloraalkil (PFAS) olarak bilinen sentetik kimyasal grubu i\u00e7inde 4 bin 700\u2019den fazla kimyasal yer al\u0131yor. D\u0131\u015f giyim, yap\u0131\u015fmaz tava, \u0131s\u0131, leke ve suya dayan\u0131kl\u0131 \u00fcr\u00fcnlerde kullan\u0131lan PFAS, hem insan hem de \u00e7evre i\u00e7in b\u00fcy\u00fck tehdit olu\u015fturuyor.<\/p>\n<p>Par\u00e7alanmas\u0131 \u00e7ok yava\u015f bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fen bu kimyasallar, \u00e7evrede binlerce y\u0131l varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilme g\u00fcc\u00fcne sahip. Bu nedenle de PFAS adl\u0131 kimyasal grubu, \u2018sonsuz kimyasal\u2019 olarak bilinmektedir. \u0130nsan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi bir tehdit olu\u015fturan PFAS\u2019\u0131n, karaci\u011fer hasar\u0131, tiroid, obezite, do\u011furganl\u0131k sorgunlar\u0131, kolesterol ve kanser gibi pek \u00e7ok sa\u011fl\u0131k sorununa yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 biliniyor. Ara\u015ft\u0131rmaya ili\u015fkin de\u011ferlendirmede bulunan Temiz At\u0131k Derne\u011fi Kurucusu Esra Kara, \u201cK\u00e2\u011f\u0131t pipetler, formunun bozulmamas\u0131 i\u00e7in i\u00e7ine plastik konulan pipetlerdir. Yani tamamen k\u00e2\u011f\u0131t de\u011fildir. Zaten k\u00e2\u011f\u0131t olamaz \u00e7\u00fcnk\u00fc \u015fekli bozulur.<\/p>\n<p>Ve bu k\u00e2\u011f\u0131t pipetler, sadece so\u011fuk i\u00e7eceklerde de\u011fil s\u0131cak i\u00e7eceklerde de tecih ediliyor. S\u0131ca\u011fa temas oldu\u011funda da i\u00e7indeki incecik plastik, k\u00fc\u00e7\u00fck partik\u00fcller \u015feklinde v\u00fccuda al\u0131n\u0131yor. Yani k\u00e2\u011f\u0131t pipet \u00e7evre dostu de\u011fil, tamamen sa\u011fl\u0131k d\u00fc\u015fman\u0131\u201d dedi. Tek kullan\u0131ml\u0131k plastik at\u0131klar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi amac\u0131yla plastik harici bir malzemeden farkl\u0131 formda olan k\u00e2\u011f\u0131t, cam ve metal pipetlerin pazara sunuldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Kara, \u201cBunlar\u0131n hi\u00e7biri sa\u011fl\u0131kl\u0131 de\u011fil.<\/p>\n<p>\u00d6rne\u011fin 2019&#8217;da \u0130ngiltere\u2019nin eski emekli jokeyi Elena Struthers, 60 ya\u015f\u0131ndayken, evinde d\u00fc\u015fme esnas\u0131nda metal pipet kazas\u0131 sebebiyle hayat\u0131n\u0131 kaybetti. Bunun yan\u0131 s\u0131ra metal, hastal\u0131k ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile de bilinir. Cam pipetler de ayn\u0131 \u015fekilde k\u0131r\u0131lganl\u0131\u011f\u0131 sebebiyle bir\u00e7ok kazaya neden olabilecek kadar tehlikelidir\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p><strong>En masumu plastik pipet<\/strong><\/p>\n<p>\u00a0Kompozit at\u0131klar\u0131n, t\u00fcm at\u0131klar i\u00e7inde en i\u015flevsizi oldu\u011funa vurgu yapan Esra Kara, \u201cK\u00e2\u011f\u0131t pipetlerin hi\u00e7biri masum de\u011fildir. Bizim k\u00e2\u011f\u0131t g\u00f6r\u00fcnen malzemelerin direkt d\u00f6n\u00fc\u015fece\u011fi alg\u0131s\u0131n\u0131 komple silmemiz \u015fart. \u00c7evreye at\u0131lan pipetlerin hepsi do\u011faya zarar ancak kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z pipetleri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek en masumu plastik pipettir ve geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme uygundur. Ka\u011f\u0131t pipet ise yaln\u0131zca ka\u011f\u0131ttan yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in geri d\u00f6n\u00fc\u015femez. Pipet kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in de ya\u015f s\u0131n\u0131r\u0131na ihtiya\u00e7 var.<\/p>\n<p>\u0130\u00e7emeyecek olanlara pipet sunulabilir ama i\u015fletmelerde garsonlar\u0131n sormadan direkt pipet vermesini do\u011fru bulmuyorum\u201d dedi. 2 y\u0131l \u00f6nce k\u00e2\u011f\u0131t pipetin maliyetinin plastikten 8-10 kat daha fazla oldu\u011funu hat\u0131rlatan Kara, \u201cK\u00e2\u011f\u0131d\u0131n maliyeti artsa da petrol\u00fcn maliyetindeki art\u0131\u015f nedeniyle pahal\u0131l\u0131k 5-6 kat d\u00fczeyine indi. Yine de k\u00e2\u011f\u0131t pipet hem daha maliyetli, hem de daha zararl\u0131. Zaten \u00f6ncelik o at\u0131\u011f\u0131n \u00e7evrede olmayaca\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flayacak bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131. Bu nedenle bilin\u00e7lendirmeye y\u00f6nelik e\u011fitim \u015fart. Bizim daha ak\u0131lc\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmlere y\u00f6nelmemiz laz\u0131m\u201d diye de ekledi.<\/p>\n<p><strong>Pipet kullan\u0131m\u0131ndan h\u0131zla vazge\u00e7ilmeli<\/strong><\/p>\n<p>K\u00e2\u011f\u0131t ve bambu pipetlerinde PFAS&#8217;\u0131n bulunmas\u0131n\u0131n, bunlar\u0131n biyolojik olarak par\u00e7alanabilir olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi\u011fini belirten ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Dr. Groffen, paslanmaz \u00e7elik pipetlerde herhangi bir PFAS tespit etmediklerini belirtti. Bu nedenle de \u00e7elik pipet kullan\u0131m\u0131n\u0131 ya da m\u00fcmk\u00fcnse pipetten ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nerdi.<\/p>\n<p><strong>2020 y\u0131l\u0131nda t\u00fcm d\u00fcnyada yasaklanm\u0131\u015ft\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Canl\u0131 sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bu denli tehdit eden PFAS adl\u0131 kimyasal, 2020 y\u0131l\u0131nda k\u00fcresel olarak yasakland\u0131. Fakat yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar \u015funu g\u00f6steriyor ki yasa\u011fa ra\u011fmen \u00fcretimde kullan\u0131lmaya devam ediliyor. \u00dcstelik daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen k\u00e2\u011f\u0131t pipetlerde. V\u00fccutta uzun y\u0131llar boyunca kalabilecek bu tehlikeli kimyasala ili\u015fkin de\u011ferlendirmede bulunan ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Dr. Groffen, &#8220;PFAS&#8217;\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck miktarlar\u0131, kendi ba\u015flar\u0131na zararl\u0131 olmasa da, v\u00fccutta halihaz\u0131rda mevcut olan kimyasal y\u00fcke katk\u0131da bulunabilir&#8221; dedi.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<\/p><\/div>\n<p>[ad_2]<br \/>\n<br \/><a href=\"https:\/\/www.dunya.com\/sektorler\/gida\/cevre-dostu-sanilan-kagit-pipette-sonsuz-kimyasal-tehlikesi-haberi-703251\">Source link <\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[ad_1] Ba\u015fak Nur G\u00d6K\u00c7AM Bel\u00e7ikal\u0131 ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar taraf\u0131ndan yap\u0131lan ve Hakemli G\u0131da Katk\u0131 Maddeleri ve Kirleticiler\u00a0dergisinde<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2753,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-2752","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-spor"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2752","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2752"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2752\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2753"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2752"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2752"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/egemhabertv.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2752"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}