\n
![](\"https:\/\/i.dunya.com\/storage\/files\/images\/2023\/08\/25\/hakan-aran-Tej8_cover.jpg\")
<\/p>\n [ad_1]
\n<\/p>\n
BORSA-F\u0130NANS<\/strong><\/p>\n \u0130\u015f Bankas\u0131’n\u0131n 99. kurulu\u015f y\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fc dolay\u0131s\u0131yla a\u00e7\u0131klamalarda bulunan \u0130\u015f Bankas\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Hakan Aran, makroekonomi ve finans sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn gidi\u015fat\u0131, Merkez Bankas\u0131 kararlar\u0131, parasal s\u0131k\u0131la\u015fma politikalar\u0131, ticari kredilerin y\u00f6n\u00fc, OVP ve \u015firketlerin verimlilik sorunu gibi konulara de\u011findi. Aran, yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, \u015fu anda birbirini besler nitelikteki hem yurt i\u00e7i hem yurt d\u0131\u015f\u0131ndaki k\u0131r\u0131lganl\u0131klar\u0131n \u00e7ok ciddiye al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fini, bunlar\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 risklerin \u00e7ok \u00f6nemli boyutlara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n Bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde kredi piyasas\u0131na dair g\u00f6r\u00fc\u015flerini ileten Aran, finansmana eri\u015fim probleminin \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde \u00f6zellikle \u00fcretimi ve ihracat\u0131 art\u0131racak se\u00e7ici alanlarda ortadan kalkmas\u0131n\u0131 bekledi\u011fini aktard\u0131. Bankalarda ticari kredi i\u015ftah\u0131n\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6zellikle son bir ayd\u0131r hareketlenme ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da ifade eden Aran, ikinci yar\u0131y\u0131l\u0131n \u00e7ok daha dengeli, ger\u00e7ekten ticari kredi b\u00fcy\u00fcmesinin oldu\u011fu, ihracat\u0131n ve \u00f6zellikle ticaretin i\u015fletme sermayesinin finansman\u0131nda bankalar\u0131n daha fazla kredi verdi\u011fi bir d\u00f6nem olaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n Kovid-19 salg\u0131n\u0131, Rusya-Ukrayna sava\u015f\u0131 ve \u00c7in\u2019in d\u00fcnya ekonomisi \u00fczerindeki etkisinin arz-talep konusunda ciddi bir dengesizli\u011fe neden oldu\u011funa i\u015faret eden Aran, \u201cIMF\u2019nin \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki 5 y\u0131ll\u0131k b\u00fcy\u00fcme tahmini y\u00fczde 3. K\u00fcresel olarak b\u00fcy\u00fcme y\u00fczde 3 olacaksa bu, tarihi en d\u00fc\u015f\u00fck seviyeye i\u015faret ediyor. E\u011fer 5 y\u0131l s\u00fcrerse bu, t\u00fcm d\u00fcnya i\u00e7in asl\u0131nda b\u00fcy\u00fcyememek, bor\u00e7lar\u0131 azaltamamak ve sorunlarla yeterince m\u00fccadele edememek demek. Ele\u015ftirmesi, sorunlar\u0131 s\u00f6ylemesi \u00e7ok kolay ama \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nermesi o kadar kolay de\u011fil\u201d dedi.<\/p>\n \u0130\u015f Bankas\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Aran, finans sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn buldu\u011fu d\u0131\u015f kaynaklar\u0131 getirerek bor\u00e7lar\u0131 \u00e7evirme oran\u0131n\u0131 art\u0131rmas\u0131n\u0131n \u00f6nemine i\u015faret ederek, ithalat\u0131 yava\u015flatacak ve cari a\u00e7\u0131\u011f\u0131n finansman\u0131n\u0131 sa\u011flayacak yap\u0131sal tedbirlerin al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fine dikkat \u00e7ekti. Ekonomi y\u00f6netiminin k\u0131r\u0131lganl\u0131klar\u0131n fark\u0131nda oldu\u011funu ifade eden Aran, \u201cKararlar\u0131n\u0131, \u00f6nceliklerini buna g\u00f6re ayarlam\u0131\u015f durumdalar, en iyi \u015fekilde y\u00f6netmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. O nedenle bence ekonomi y\u00f6netimine bu s\u00fcre\u00e7te destek olmak ve i\u015fleri kolayla\u015ft\u0131rmak gerekiyor. K\u0131r\u0131lganl\u0131klar\u0131m\u0131z artm\u0131\u015f durumda ve sorumluluk almaktan ka\u00e7\u0131n\u0131rsak bunun alt\u0131nda kal\u0131r\u0131z\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n Hakan Aran, T\u00fcrkiye\u2019deki parasal s\u0131k\u0131la\u015fma hakk\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015flerini de payla\u015farak, \u201cBunun kademeli olmas\u0131n\u0131, bir anda s\u0131k\u0131la\u015fmaya gidilmemesini, piyasadaki dengelerin sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde sa\u011flanmas\u0131, ani bir duru\u015fa neden olmamas\u0131 ve kredi riskine yol a\u00e7mamas\u0131 ad\u0131na k\u0131ymetli buluyorum. Faiz oran\u0131 artt\u0131\u011f\u0131nda kredi maliyeti de epey artacak. Bunun enflasyon beklentilerine paralel bir \u015fekilde y\u00f6netilmesi \u00f6nemli. O nedenle kademeli art\u0131\u015f\u0131n enflasyon beklentilerinde iyile\u015fme sa\u011flanana kadar ve piyasada faizlerde enflasyona paralel bir denge olu\u015fana kadar devam edece\u011fini, dengenin de sene sonuna kadar sa\u011flanabilece\u011fini, ocak ay\u0131 gibi gelinecek olan seviyelerde enflasyon beklentilerinin kontrol alt\u0131na al\u0131nmas\u0131yla parasal s\u0131k\u0131la\u015fman\u0131n da art\u0131k sonuna gelinece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n \u0130\u015f Bankas\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Aran, makroekonomik tedbirlerin ilgili kurumlarla yak\u0131n temas i\u00e7erisinde ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 isti\u015fareyle, sekt\u00f6r\u00fcn g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc al\u0131narak ula\u015f\u0131lmak istenen hedeflere g\u00f6re kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n, gev\u015fetilmesinin k\u0131ymetli oldu\u011funu ifade ederek, \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc: \u201cAma bir \u015feyleri d\u00fczeltirken bankalar da elbette bir bedel \u00f6d\u00fcyor, o bedeli biz de zaten fazlas\u0131yla \u00f6d\u00fcyoruz. Merkez Bankas\u0131\u2019n\u0131n getirdi\u011fi makroihtiyati tedbirler nedeniyle tesis etti\u011fimiz menkul k\u0131ymet tutar\u0131, asl\u0131nda kamu bor\u00e7lanmas\u0131n\u0131n finanse edilmesi anlam\u0131na geliyor. \u00d6dedi\u011fimiz komisyon, asl\u0131nda dolayl\u0131 bir vergi anlam\u0131na geliyor. Bankalar\u0131n kurumlar vergisi y\u00fczde 30\u2019a \u00e7\u0131kt\u0131, do\u011frudan vergi art\u0131\u015f\u0131\u2026 Ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z mevduat\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc Merkez Bankas\u0131\u2019nda zorunlu kar\u015f\u0131l\u0131k olarak tutuyoruz. T\u00fcm bunlara bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, sekt\u00f6r \u00e7ok ciddi bir bedel \u00f6d\u00fcyor, \u00e7ok \u00f6nemli maliyetlere katlan\u0131yor.\u201d<\/p>\n Aran, \u0130\u015f Bankas\u0131\u2019n\u0131n 26 A\u011fustos 1924 tarihinde 1 milyon lira sermaye, 2 \u015fube ve 37 ki\u015filik bir kadroyla kuruldu\u011funu hat\u0131rlatt\u0131. Bankan\u0131n birinci sene sonundaki mevduat\u0131n\u0131n 2,5 milyon lira, kredi b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn 953 bin lira, karl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n ise 17 bin 405 lira oldu\u011funu belirten Aran, 99 y\u0131l \u00f6nce yola \u00e7\u0131kan bankan\u0131n, bug\u00fcn 1,9 trilyon TL\u2019yi a\u015fan aktif b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcyle T\u00fcrkiye\u2019nin en b\u00fcy\u00fck \u00f6zel bankas\u0131 oldu\u011funu vurgulad\u0131. 1,3 trilyon TL\u2019lik kredi b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, 208 milyar TL \u00f6z kaynak, 1,3 trilyon TL mevduat hacmiyle Haziran 2023 itibar\u0131yla \u00f6zel bankalar aras\u0131nda ilk s\u0131rada yer almaya devam ettiklerinin alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi.<\/p>\n Aran, T\u00fcrkiye\u2019de \u015fu anda en \u00f6nemli sorunlardan birinin \u015firketlerin verimsizli\u011fi oldu\u011funa dikkati \u00e7ekerek, T\u00fcrkiye\u2019de karl\u0131, katma de\u011ferini art\u0131rarak \u00fcretim yapabilen ve \u00fcretti\u011fini b\u00fcy\u00fck bir art\u0131 de\u011ferle ihracata d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilen \u015firket say\u0131s\u0131n\u0131n az oldu\u011funu belirtti. Aran, \u201cKOB\u0130\u2019lere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir verimsizlik hikayesi var. \u0130\u015flerini krediyle \u00e7evirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Dolay\u0131s\u0131yla buradaki hikayenin de\u011fi\u015ftiricisi, verimlili\u011fi ve k\u00e2rl\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131racak olan giri\u015fimcilik. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir bulu\u015fla kendi ba\u015f\u0131na bir giri\u015fimin de\u011fer yaratmas\u0131 \u00f6nemli de\u011fil. As\u0131l hikaye, giri\u015fimcilerin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 geleneksel bir \u015firket kulland\u0131\u011f\u0131 zaman ba\u015fl\u0131yor\u201d dedi.<\/p>\n Eyl\u00fcl ay\u0131nda a\u00e7\u0131klanmas\u0131 beklenen Orta Vadeli Program (OVP) ile ilgili g\u00f6r\u00fc\u015flerini de aktaran Aran, \u201cProgram\u0131n; i\u00e7sel tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan, ger\u00e7ek\u00e7i, \u2018bir \u015feyleri d\u00fczeltece\u011fim\u2019 diyorsak nas\u0131l d\u00fczeltece\u011fimizin de ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 veren, herhangi bir \u015fekilde teredd\u00fct uyand\u0131racak bir yan\u0131 varsa o teredd\u00fctleri giderecek nitelikte olmas\u0131 laz\u0131m. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir b\u00fcy\u00fcmenin, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nman\u0131n nas\u0131l sa\u011flanaca\u011f\u0131n\u0131, \u00fcretim, yat\u0131r\u0131m ve ihracat\u0131n nas\u0131l desteklenece\u011fini, bu ortam\u0131n nas\u0131l olu\u015fturulaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steren bir program olmal\u0131\u201d dedi.<\/p>\n T\u00fcrkiye Cumhuriyet Merkez Bankas\u0131 (TCMB) Ba\u015fkan\u0131 Hafize Gaye Erkan\u2019\u0131n g\u00f6reve geldikten sonra ger\u00e7ek\u00e7i bir tablo sundu\u011funu, kararl\u0131 bir tutum ve duru\u015f sergiledi\u011fini, zor bir d\u00f6nemde \u00f6nemli kararlar ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktaran Aran, \u201cAnalizleri, tespitleri, analiz sonras\u0131 ald\u0131\u011f\u0131 kararlar\u0131, kararlar\u0131n dozu gayet isabetli. Herkesin \u00fcstlenebilece\u011fi, herkesin \u00e7ok rahatl\u0131kla \u00fcstesinden gelebilece\u011fi bir \u015fey de\u011fil. Ate\u015ften bir g\u00f6mlek giydi. \u015eu ana kadar bunun da hakk\u0131n\u0131 veriyor diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Desteklemek ve yan\u0131nda yer almak gerekiyor. Kur Korumal\u0131 Mevduat (KKM) konusunda s\u00f6ylediklerim yanl\u0131\u015f yerlere \u00e7ekilmemeli, konu\u015fmam TCMB\u2019nin yapmak istedikleriyle \u00e7eli\u015fmiyor\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n<\/p><\/div>\nEkonomi y\u00f6netimine destek olmak gerekiyor<\/h2>\n
Sene sonuna kadar denge sa\u011flanacak<\/h2>\n
Bankalar \u00f6demesi gereken bedeli \u00f6d\u00fcyor<\/h2>\n
\u0130\u015f Bankas\u0131’n\u0131n aktif b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc 1,9 trilyonu a\u015ft\u0131<\/h2>\n
Verimlili\u011fi ve k\u00e2rl\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131racak olan giri\u015fimcilik<\/h2>\n
OVP’de teredd\u00fctler giderilmeli<\/h2>\n
Erkan, ate\u015ften g\u00f6mlek giydi hakk\u0131n\u0131 veriyor<\/h2>\n